Het belang van tijd voor verloskundige zorg

Vrijdag 22 januari 2021 hield prof. dr. Ank de Jonge haar oratie vanwege haar benoeming tot hoogleraar Verloskundige Wetenschap in december 2019. Ze noemde CenteringZorg als praktijkvoorbeeld van verloskundige zorg, waarbij vrouwen elkaars expertise gebruiken en elkaar tot steun zijn.

De oratie van Ank de Jonge was een belangrijke gebeurtenis, want zij is de eerste verloskundige hoogleraar in Nederland. “Voor het eerst in de geschiedenis spreekt een Nederlandse verloskundige haar oratie uit bij het aanvaarden van een leerstoel binnen een Nederlandse universiteit. Het is een bekroning op het jarenlange werk van velen om de verloskundige wetenschap in Nederland te laten bloeien.”

Haar oratie draaide om het belang van tijd voor verloskundige zorg. “Het werd tijd dat deze leerstoel er kwam. Nederland is internationaal nog steeds een voorbeeld met een sterke verloskundige beroepsgroep en een vrije keuze voor vrouwen in de plaats van bevalling. Alle beroepsgroepen in de geboortezorg mogen er trots op zijn dat we met elkaar de keuze voor thuis bevallen in stand houden en dat deze cultuur nu Immaterieel Erfgoed is. Nu maken we ook een inhaalslag in het wetenschappelijk onderbouwen van het werk van verloskundigen.”

“Ik wil u laten zien waarom de tijd rijp is voor de Verloskundige Wetenschap als wetenschappelijke discipline en voor het vakgebied midwifery in de geboortezorg. Ook is het de hoogste tijd dat vrouwen, hun partners en hun vertegenwoordigers mede vorm geven aan de inhoud van de zorg, het onderwijs en onderzoek.”

“‘Tijd hebben’ is een van de belangrijkste elementen in het vakgebied midwifery: tijd voor persoonsgerichte zorg en tijd voor het opbouwen van een relatie met vrouwen. Maar dit element ‘tijd’ staat onder druk, wordt ondergewaardeerd en dreigt verloren te gaan in het streven naar geprotocolleerde en meetbare zorg.”

“Zorgverleners hebben expertise in hun vakgebied. Maar vrouwen zelf zijn experts wat betreft hun eigen ervaringen, lichaam en behoeften en in de opvoeding van hun kinderen. Het is daarom goed dat steeds meer vrouwen zich aansluiten bij een organisatie die hen vertegenwoordigt. Daarnaast is het nodig dat we als zorgverleners faciliteren dat vrouwen de expertise van elkaar gebruiken, omdat velen de steun van familie, buren en vrienden missen. Centering Pregnancy is hier een voorbeeld van. Dit is een vorm van zwangerschapszorg die aan een vaste groep vrouwen wordt gegeven, die elkaar leren kennen en ondersteunen. Deze zorg is door mijn TNO-collega dr. Marlies Rijnders vanuit de VS naar Nederland gehaald. Inmiddels is er ook Centering Parenting, waarin de jeugdverpleegkundigen een belangrijke rol hebben.”

De oratie van prof. dr. Ank de Jonge is te zien op YouTube. Je kunt hem ook online teruglezen in het Nederlands en Engels.

“Het is nodig dat we als zorgverleners faciliteren dat vrouwen de expertise van elkaar gebruiken. Omdat velen de steun van familie, buren en vrienden missen. Centering Pregnancy is hier een voorbeeld van.”