Nieuwe werkvorm Schijf van Vijf ontwikkeld in samenwerking met het Voedingscentrum

Stichting Centering Nederland en het Voedingscentrum ontwikkelden samen nieuwe werkvormen over gezond en veilig eten voor zwangerschap en ouderschap. Deze werkvormen ondersteunen professionals om binnen centering-groepen samen actief aan de slag te gaan met leefstijl, gewoonten en voeding.

Karen van Drongelen, projectmanager bij het Voedingscentrum, was betrokken bij de ontwikkeling en vertelt waarom deze samenwerking goed past bij de missie van het Voedingscentrum.

Waarom vond het Voedingscentrum het belangrijk om samen met CenteringZorg deze werkvormen Schijf van Vijf te ontwikkelen?

‘De missie van het Voedingscentrum is om mensen te helpen gezondere, veiligere en duurzamere voedselkeuzes te maken. Dat doen we door wetenschappelijke kennis te vertalen naar praktische en betrouwbare informatie, zoals de Schijf van Vijf.

Zwangeren en jonge ouders staan juist in deze levensfase open voor informatie over voeding. Dat maakt het een mooi moment om al vroeg aan te sluiten met onze voedingsadviezen voor zwangeren, ouders en kinderen. Gezonde en veilige voeding is in deze periode extra belangrijk, ook voor het ongeboren kind.

In een een-op-een-consult bij de verloskundige is vaak weinig tijd om hier uitgebreid bij stil te staan, terwijl die ruimte er in een centering-groep juist wel is. (Aanstaande) ouders kunnen hun vragen delen, van elkaar leren en ook vragen horen die ze zelf misschien nog niet hadden bedacht.

De kracht van CenteringZorg is bovendien dat gezondheidsinformatie beter blijft hangen wanneer ouders deze samen actief verkennen en toepassen. Leefstijladviezen worden sneller opgepakt doordat deelnemers veel van elkaar aannemen en elkaar onderling praktische steun bieden bij het maken van keuzes in het dagelijks leven.’

Binnen CenteringZorg krijgen zwangeren en ouders van jonge kinderen zorg in groepsverband, binnen de verloskundige zorg en in sommige regio’s ook binnen de jeugdgezondheidszorg.

Veel vragen over wat wel en niet kan

Welke vragen of onzekerheden over gezond en veilig eten zien jullie bij (aanstaande) ouders het vaakst terug?

‘Bij zwangeren zien we vooral veel vragen over wat veilig is om te eten. Wat mag je wel en wat kun je beter laten staan? Hoe zit het met vleeswaren, vis en rauwe producten? En welke voedingsstoffen zijn in deze periode extra belangrijk?

Ouders met een baby of dreumes zijn vooral bezig met wat hun kind nodig heeft om goed te kunnen groeien en hoe je dat in de praktijk vormgeeft. Wanneer begin je met de eerste hapjes, wat geef je wel of liever nog niet en hoe help je je kind wennen aan verschillende smaken?

Ouders zijn daarbij vooral geïnteresseerd in de praktische kant: hoe maak je die eerste hapjes en welke recepten zijn gezond en geschikt voor jonge kinderen. Ons doel is dat kinderen al vroeg gezond leren eten, en daarin spelen ouders een belangrijke rol.’

Het Voedingscentrum wil ouders in al deze fases helpen om overzicht en vertrouwen te krijgen. We geven duidelijke adviezen op basis van de Schijf van Vijf, onder andere over belangrijke voedingsstoffen zoals foliumzuur, jodium en vis, en over het vermijden van producten en bereidingen die risico’s kunnen geven.

Op de website van het Voedingscentrum is uitgebreide en betrouwbare informatie te vinden over gezond en veilig eten tijdens de zwangerschap en daarna:
www.voedingscentrum.nl/zwangerenkind

Daarnaast zijn er praktische hulpmiddelen, zoals de ZwangerHap-app, die ouders ondersteunen bij het maken van dagelijkse keuzes.’

Van bestaand spel naar aangepaste werkvorm voor centering-groepen

Wat maakt de werkvormen Schijf van Vijf geschikt voor gebruik binnen centering-groepen?

‘Deze werkvormen zijn gebaseerd op het bestaande Schijf van Vijf-spel van het Voedingscentrum. Dat spel hebben we samen met CenteringZorg aangepast en toegepast voor gebruik binnen CenteringZwangerschap en CenteringOuderschap.

Het zijn werkvormen die uitnodigen tot actieve uitwisseling. Door met kaarten te werken, ontstaat interactie en herkenning. De materialen helpen begeleiders om samen met deelnemers aan de slag te gaan met leefstijl, voeding en dagelijkse keuzes. Dat sluit helemaal aan bij de opzet van CenteringZorg, waarin de inbreng van deelnemers centraal staat.’

Ook vanuit CenteringZorg wordt de samenwerking als zeer waardevol ervaren.

Katja van Groesen, voorzitter van Stichting Centering Nederland:
‘Wij zijn heel blij met deze samenwerking. Het Voedingscentrum beschikt over actuele en betrouwbare kennis over gezond en veilig eten en heeft intensief met ons meegedacht over welke informatie relevant is voor centering-groepen. Binnen CenteringZorg werkten we al met werkvormen rond leefstijl en voeding. Dankzij deze samenwerking hebben we ons materiaal kunnen verdiepen en vernieuwen, met onder andere nieuwe Schijf van Vijf-werkvormen en betere beelden.

Het resultaat zijn twee nieuwe werkvormen van hoge kwaliteit, bestaande uit twee kaartensets (voedingskaarten en leefstijlkaarten) en een Schijf van Vijf-poster. Deze zijn los te verkrijgen en voortaan standaard opgenomen in het Centering-startpakket. Met dank aan het Voedingscentrum zijn we bovendien up-to-date met de vernieuwde Schijf van Vijf en kunnen we werken met sprekend beeldmateriaal.’

Wat hoop je dat professionals en ouders eruit meenemen?

‘Ik hoop dat verloskundigen en jeugdverpleegkundigen net zo enthousiast zijn als wij over deze werkvormen en ermee aan de slag gaan. Je kunt hiermee op een fijne manier met (aanstaande) ouders praten over gezond en veilig eten, zonder dat het ingewikkeld of belerend wordt. Het helpt professionals om het gesprek op gang te brengen en vragen te verkennen. De deelnemers aan centering-groepen zullen zich hierdoor zekerder voelen in hun keuzes en weten waar ze betrouwbare informatie kunnen vinden.’

Praktische informatie voor professionals

De werkvormen Voeding – Schijf van Vijf, zwangerschap (te gebruiken door verloskundigen in CenteringZwangerschap) en Voeding – Schijf van Vijf, ouderschap (te gebruiken door jeugdgezondheidszorgprofessionals binnen CenteringOuderschap) bestaan uit:

  • twee kaartensets (Leefstijl en Voedingsmiddelen),
  • een Schijf van Vijf-poster,
  • en A4-tjes Dag- en Weekkeuze.

Je kunt deze materialen nu bestellen in onze webshop. Ze worden voortaan ook standaard opgenomen in het startpakket voor CenteringZwangerschap en CenteringOuderschap.

Samen vormen deze materialen de basis voor interactieve werkvormen waarmee centering-begeleiders samen met deelnemers in gesprek gaan over veilige leefstijlkeuzes, gewoonten en gezonde voeding.

Je vindt de werkvormen en instructie erover in de werkvormkiezer.

Let op: de Werkvormkiezer is alleen toegankelijk voor ingelogde centering-professionals via centeringzorg.nl.

Bericht delen: